Curatorial Programme
Curatorial Programme

Het Curatorial Programme (CP) van de Appel is een ingrijpende kans voor gemotiveerde individuen die ervaring willen opdoen in het publiek maken van kunst. Het is een unieke ervaring, onvergelijkbaar met wat een traditionele academische opleiding aan kan bieden. Tijdens dit tien maanden durende educatief verblijf in Amsterdam wordt een volledige onderdompeling in de lokale scene mogelijk gemaakt, met de Appel als een institutionele uitvalsbasis. Ieder jaar gaan maximaal zes gekozen deelnemers aan de slag met een rijk en diepgaand curriculum, met als doel een rechtstreeks inzicht te verschaffen in de werkwijzen van kunst-, geschiedenis- en gemeenschapsmakers. Samen bepalen de CP-deelnemers het publieke programma van de Appel gedurende één seizoen. De hoge inzet van deze inspanning, gepaard met de totale opname van de deelnemers in de werkwijzen van onze door kunstenaars geïnspireerde, publieksgeoriënteerde institutie, is wat het CP van de Appel op een unieke manier onderscheidt van andere curatoriale educatieprogramma’s.

Geschiedenis en Context

In 2019 vierde het Curatorial Programme van de Appel – opgericht in 1994 door toenmalige directeur Saskia Bos – zijn vijfentwintigste verjaardag. Het is één van de oudste curatoriale programma’s wereldwijd. Deelnemers bouwen levenslange relaties op en zetten sterk in op de mogelijkheid om te leren, zowel van elkaar als van deskundigen die actief zijn in het veld. Collectief geven ze vorm aan het publieke programma, waarin de missie van de Appel gereflecteerd wordt: het creëren van tijd en ruimte voor het stellen van essentiële vragen in een sfeer van gastvrijheid, samenwerking en experiment.

De Appel heeft een opmerkelijke geschiedenis met het in kaart brengen van alternatieve praktijken. Sinds haar oprichting in 1974-75 als een centrum voor ‘performatieve, plaatsgebonden en situationele kunst’, is de Appel een wegbereider geweest voor nieuwe presentatievormen, die geleidelijk de hedendaagse kunstpraktijk zijn gaan definiëren. Ondanks het feit dat deze nieuwe vormen soms niet onmiddellijk op veel bijval konden rekenen, drong een historisch bewustzijn door in de evolutie van de institutie. Oprichter Wies Smals (1939-1983) had de vooruitziendheid om een nauwgezet Archief bij te houden, zelfs voor de Appel zich goed en wel als stichting had geregistreerd. Succesverhalen, tegenslagen, omwegen en mislukkingen – belangrijke leersleutels – hebben hun sporen achtergelaten. Nell Donkers, Curator van het Archief van de Appel sinds 2001, zorgt voor een levendige toegang tot deze onschatbare informatiebron

Sinds de verhuizing naar het Amsterdamse Nieuw-West in 2017, heeft de Appel een aantal karakteristieke Educationele Initiatieven opgericht, die voortgekomen zijn uit langdurig engagement met diverse gemeenschappen en groeperingen. Onder het leiderschap van David Smeulders, Curator Educatie, werd een proces in gang gezet dat begon met het luisteren naar de in de buurt gevestigde scholen, organisaties, families en individuen – samen met lokaal betrokken kunstenaars. Dit proces leidde uiteindelijk naar een transformatie van de manier waarop we publieke programma’s interpreteren en hoe we het leerpotentieel van onze institutie kunnen inschatten.

Het Archief, het Curatorial Programme en de Educationele Initiatieven versterken elkaar onderling in de structuur van de Appel, en vormen de diepe wortels van een boom met uitgestrekte en verreikende takken.

de Appel’s Curatorial Programme wordt gesteund door Stichting Hartwig Foundation